THEATER DE CITADEL

Theater De Citadel is sinds 1992 het professionele theatergezelschap van het noorden dat voorstellingen maakt voor kinderen en jongeren. Theater De Citadel brengt voornamelijk theater in de gewone dagelijkse omgeving, het speellokaal of de gymzaal. Daarnaast speelt Theater De Citadel in het eigen Theaterhuis of op locatie.

Het is een politieke keuze om zo te werken. En Theater de Citadel is een van de weinige gezelschappen die zo'n keuze maakt. Door ons werk komen de kinderen uit alle lagen van de samenleving in aanraking met theater. Zo willen we kinderen leren van theater te houden. Doordat wij geconcentreerd werken in onze regio, komen kinderen in hun schoolcarrière in aanraking met een hoeveelheid aan theaterstijlen.
De keuze om theater te maken op de scholen zelf is niet zo maar een keuze. De school is in eerste instantie een 'leerplaats' voor vakken als rekenen en schrijven, maar ook voor sociale vaardigheden en creatieve uitingen. Maar het is ook een plek waar je de eerste vijanden en vrienden treft, of waar je mogelijk je eerste verkering krijgt.
Er gebeurt veel in een kinderleven. Is het niet de rampspoed via het journaal, dan wel de kijvende ouders. En dan kan ons theater een middel zijn hun een hart onder de riem te steken.

 

De essentie van ons jeugdtheater

Theater moet altijd te duiden zijn, niet herkenbaar, maar wel te begrijpen.
Hoe ouder iemand wordt, hoe meer hij of zij begrijpen zal zien als refererend aan een eigen ervaring of opgedane kennis. Voor kinderen geldt dit nog niet. Zoveel van wat ze meemaken is helemaal nieuw, dat ze ook ongekende, zelf nooit ervaren en niet aan eigen kennis gerelateerde gebeurtenissen als een waarheid zullen accepteren. Jonge kinderen zullen alles wat zich in het theater voordoet accepteren als een waarheid op dat moment. Pas rond de 12 jaar lijkt een begrip als geloofwaardig relevant te worden. Een volwassene interpreteert naar eigen ervaring en kennis. Het theater kan daar ook een beroep op doen middels verwijzingen en spot, cynisme, ironie. Dat zijn typisch volwassen theatermiddelen. Voor een kind is theater niet de tegenstelling tussen het gekende en het getoonde. Het getoonde draagt voor hem een nieuwe ervaring aan en wordt dan ook serieus genomen. Het betekent dat we in het jeugdtheater alleen kunnen verwijzen naar een hele elementaire sociale werkelijkheid (gezinssituatie, vriendschap etc.) en dat andere thema's of vormen gezien zullen worden als een mogelijke realiteit. Juist daarom moeten we het publiek in het jeugdtheater veel serieuzer nemen dan een volwassen publiek. Door hun 'goedgelovigheid' is het theater meer dan alleen entertainment, het brengt een soort waarheid.

Theater De Citadel wil kinderen en jongeren confronteren met schoonheid. Juist in deze tijd. Juist in deze wereld. Theater De Citadel wil kinderen en jongeren leren theater te lezen, van theater te houden, hen inzicht te geven in theater zodat ze stijlen en genres leren onderscheiden.

 

Rob Bakker (artistiek leider):

Helden en dromen

Laten we het hebben over onze helden. Laten we het hebben over onze helden in, noem maar eens een plaats; Rottevalle. Alwaar de helden ’s ochtends om negen uur aangekomen, de slaap uit de ogen wrijven, in de haast vergeten om de tanden te poetsen, de droom ofwel de nachtmerrie van de nacht verwerkend, zwijgend de vrachtwagen uitpakken, strompelend over losse stenen, de zee of de hemel naar de gymzaal dragend. De zwervers, zwervend langs de holen en gaten van de provincie. En in staat van eeuwige heimwee. Daar waar de harde eis wordt gesteld; twee uur bouwen, drie kwartier stilte en concentratie. Waar de zon dan wel de bewolkte regen door de hoge ramen van Theater De Gymzaal, de scènes sturen naar het landschap van de emotie. De zon die een trieste scène beschijnt, een oehoe die de roep van de acteur verlengt.

En dan de kinderen.
Wie herinnert zich zijn eerste toneelervaring? Dit publiek over twintig jaar? Theater De Gymzaal. Zij zuivert de atmosfeer van twistpartijen, valsigheid, scrupules, de dagelijkse rituelen. Acteurs en kinderen op zoek naar die ene seconde gewichtsloosheid, tot het bittere einde, tegen onverdraagzaamheid en onverschilligheid. Die ene utopische seconde waarin wij allemaal tot goede mensen veranderen. Waarin besloten ligt dat onze kinderen niet de toekomstige kleinburgers, moordenaars, alcoholisten en kinderverkrachters worden. De moralisten en de utopisten moeten daar, in wat misschien nog het enige medium is dat nog niet is stuk gemanipuleerd, hun dromen en waarheden ruchtbaar maken. Het grote contrast vormt de televisie met die vereenzaamde kijkers. Gezamenlijke angst en weemoed of de gezamenlijke schrik zijn daar onmogelijk. En solidariteit wel in de laatste plaats.

Theater De Citadel wil kinderen kennis laten maken met de verscheidenheid van voorstellingen waardoor zij kunnen groeien in het theater. Op vierjarige leeftijd beginnen met Toon Tellegen - verhalen in de klas of gymzaal, reizen naar een locatievoorstelling als Twee Prinsen en als puber eindigen bij een Shakespeare over de liefde.

 

Theater De Citadel is opgenomen in de basisinfrastructuur en wordt gesubsidieerd door het Ministerie van OC&W, de provincies Groningen, Friesland en Drenthe en de gemeente Groningen.